Mobilya ve ağaç işleme makineleri sektörlerinde ölçülü bir duruş kaydeden Suudi Arabistan, 2024 yılında mobilya ithalatında en büyük payı Çin’e verdi. Aynı yıl mobilya ihracatında en büyük pazar BAE olurken, Türkiye’den Suudi Arabistan’a yapılan ağaç işleme makine ihracatı da 6 milyon dolara seviyesinde gerçekleşti.
Suudi Arabistan, Orta Doğu’nun en büyük ekonomilerinden biri olarak bölgesel ticaret ve enerji piyasalarında belirleyici bir konuma sahip. Ekonomisi uzun yıllar petrol gelirlerine dayansa da son dönemde Vizyon 2030 kapsamında enerji dışı sektörlerde güçlü bir dönüşüm süreci yürütüyor. Ülke, petrol ve petrokimya üretimindeki yüksek kapasitesinin yanı sıra madenlerde de (altın, fosfat ve boksit gibi) önemli bir üretici olarak öne çıkıyor. Tarım alanında hurma, sebze ve yem bitkileri üretimi sınırlı ölçekte yapılsa da modern tarım teknolojilerine yapılan yatırımlar artıyor. Sanayi tarafında ise petrokimya, metal işleme, inşaat malzemeleri ve savunma sanayi yükselen sektörler arasında yer alıyor. Ayrıca Kızıldeniz kıyıları, kutsal şehirleri ve yeni nesil mega projeleri (NEOM, Kızıldeniz Projesi gibi) sayesinde turizm ve hizmet sektörleri hızla gelişiyor. Bu dönüşüm adımları, Suudi Arabistan’ı yalnızca enerji devi olmaktan çıkarıp çeşitlendirilmiş, modern bir ekonomi hedefine doğru taşıyor.
Centre for Industrial Studies (CSIL) tarafından hazırlanan CSIL Mobilya Sektör Raporu’na göre, Suudi Arabistan’ın mobilya üretimi 2024 yılı sonunda 730 milyon dolara ulaşarak dünya sıralamasında 45. sırada yer aldı. Ülkenin mobilya ihracatı 34 milyon dolarlık hacmiyle küresel çapta 65. sıraya yerleşirken, 2 milyar dolarlık ithalat hacmiyle 18. sırada konumlandı.
Suudi Arabistan’ın 2024 yılı mobilya ithalatında Çin zirvede
Raporda yer alan veriler incelendiğinde; Suudi Arabistan’ın 2024 yılı mobilya ithalatında en büyük ticaret ortağının, yüzde 51’lik bir pay ile Çin olduğu gözlemlendi. İthalatta ikinci sırayı yüzde 7,6 ile İtalya, üçüncü sırayı ise yüzde 7,2 ile Vietnam aldı. Bu ülkeleri yüzde 3,8 ile Almanya, yüzde 3,3 ile Malezya, yüzde 2,8 ile ABD, yüzde 2,6 ile Polonya, yüzde 2,2 ile BAE, yüzde 2,1 ile Hindistan ve yüzde 1,9 ile İspanya takip etti.
Mobilya ihracatında Suudi Arabistan’ın hacmi sınırlı kaldı
Rapora göre Suudi Arabistan’ın mobilya ihracatı son üç yılda oldukça düşük seviyelerde kaldı. 2022’de 40 milyon dolar olarak gerçekleşen ihracat, 2023’te de aynı seviyede seyretti. 2024 yılında ise gerileme yaşandı ve toplam ihracat 34 milyon dolara düştü. 2024 yılı pazar dağılımında da düşük hacimli ve dar kapsamlı bir ihracat yapısı dikkat çekti. Ülkenin en büyük pazarı toplam ihracatın yüzde 24’ünü oluşturan Birleşik Arap Emirlikleri olurken, bu ülkeyi yüzde 17,9 ile Kuveyt izledi. Pakistan ve Bahreyn yüzde 11,6’lık payla üçüncü sırayı paylaşırken, Filipinler yüzde 4,9, Hindistan ve Umman yüzde 3,3, Yemen yüzde 3,1, Ürdün yüzde 2,9 ve Sudan yüzde 2,2’lik oranlarla listede yer aldı. Genel tablo, Suudi Arabistan’ın mobilya ihracatının hem ölçek hem de çeşitlilik bakımından sınırlı kaldığını ve küresel pazarlarda güçlü bir konum elde edemediğini ortaya koydu.
Yurt içi mobilya satışlarında dünya sıralamasında 23. sırada
Suudi Arabistan’ın mobilya sektörü, yurt içi satışlarda istikararlı bir performans sergiliyor. 2022 yılında 2,3 milyar dolar olarak kaydedilen yurt içi satışlar, 2023’te 2,6 milyar dolara yükseldi. 2024 yılında da 2,6 milyar dolarla yatay seyrini korudu. Bu gelişmeler, Suudi Arabistan’ı dünya genelinde yurt içi mobilya satışlarında 23. sıraya konumlandırdı. 2026 yılı için yurt içi satışlarda ise yüzde 3’lük bir büyüme öngörülüyor.
2024 yılında 54 milyon dolarlık AİM ithalatı
Suudi Arabistan’ın ağaç işleme makine ithalatı son yıllarda yükseliş gösterdi. 2022’de 34 milyon dolar olan ithalat, 2023’te 33 milyon dolar aynı seviyede gerçekleşti. 2024 yılında ise çıkış yaşayarak 54 milyon dolara yükseldi. 2024’te en çok ithal edilen ürün grubu, 18,2 milyon dolarla çeşitli makine işlemlerini bu işlemler arasında alet değiştirmeden yapan makineler oldu. İkinci sırada ise 7,1 milyon dolarla bükme veya birleştirme makineleri yer aldı.
Türkiye’nin Suudi Arabistan’a AİM ihracatında güçlü artış
Türkiye’nin Suudi Arabistan’a yaptığı ağaç işleme makine ihracatı son yıllarda yükseliş trendi yakaladı. İhracat değeri 2022’de 916 bin dolar olarak kaydedilirken, 2023’te oldukça yüksek bir oranla artışa geçerek 4,4 milyon dolara çıktı. 2024’te ise tekrar bir ivme kazanarak 6,1 milyon dolar civarlarında gerçekleşti. 2024’te en fazla ihraç edilen ürün grubu, 2,8 milyon dolarla diğerleri grubunda yer alan makineler oldu. Testere makineleri ise 1,8 milyon dolarla ikinci sıraya yerleşti.
